Sun’iy intellekt olamida ochiq kodli (open source) modellar tobora ommalashib borayotgan bir paytda, Anthropic bosh direktori Dario Amodei bu tushunchaga boshqacha qarash bildirdi. Uning fikricha, AI sohasida «open source» modeli an’anaviy dasturiy ta’minotdagi ochiq kod konsepsiyasidan tubdan farq qiladi va ko‘pincha noto‘g‘ri talqin qilinadi.
Amodeining ta’kidlashicha, AI modellarida foydalanuvchilar odatda modelning ichki ishlash mexanizmini emas, faqat uning weights (vaznlar) fayllarini ko‘rishadi. Shu sababli mutaxassislar bunday modellarni ko‘proq «open weights» deb atashadi. Ya’ni modeldan foydalanish yoki uni ishga tushirish mumkin, biroq uning qanday qaror qabul qilayotgani va ichki arxitekturasi to‘liq ochiq emas.
Uning fikricha, shu sababli AI’da open source’ning asosiy afzalliklari ham to‘liq ishlamaydi. Oddiy dasturiy ta’minotda minglab dasturchilar bir loyiha ustida birgalikda ishlashi, kodni yaxshilashi va yangi imkoniyatlar qo‘shishi mumkin. Katta til modellarida esa bunday jarayon deyarli kuzatilmaydi.
Amodei AI sanoatidagi raqobatni baholashda modelning litsenziyasi emas, uning amaliy natijalari muhimligini aytdi. «Yangi model chiqqanda uning open source yoki yopiq ekaniga e’tibor bermayman. Men uchun yagona savol — u yaxshi modelmi va muhim vazifalarni biznikidan yaxshiroq bajara oladimi?» U misol sifatida DeepSeek modelini keltirib, uning muvaffaqiyati ochiq bo‘lgani sababli emas, balki yuqori samaradorligi bilan izohlanishini ta’kidladi.
Shuningdek, Anthropic rahbari yana bir keng tarqalgan qarashni rad etdi: open source AI mutlaqo bepul degan tushuncha ham noto‘g‘ri. Uning aytishicha, zamonaviy AI modellarini ishga tushirish uchun katta hisoblash quvvati va qimmat infratuzilma talab qilinadi.
Ya’ni modelning vaznlari ochiq bo‘lsa ham, uni tez va barqaror ishlatish uchun GPU klasterlari, bulutli serverlar hamda inference xizmatlari zarur bo‘ladi. Bu esa sezilarli xarajatlarni keltirib chiqaradi.
Anthropic rahbarining fikrlari AI bozorida raqobat endi «open source» va «closed source» bahsidan ko‘ra amaliy natijalar tomon siljiyotganini ko‘rsatadi. Ya’ni foydalanuvchi uchun eng muhim mezon — model murakkab vazifalarni qanchalik yaxshi, tez va arzon bajara olishi bo‘lib qolmoqda.
