Qozog‘iston Markaziy Osiyoda texnologik yetakchilik mavqeini ishonchli tarzda mustahkamlashda davom etmoqda. Davlat boshqaruvining keng ko‘lamli raqamli transformatsiyasi sun’iy intellekt (SI) hamda qonunchilik tizimidagi tub islohotlarni o‘zaro bog‘lagan holda mutlaqo yangi darajaga ko‘tarilmoqda. Sun’iy intellekt va raqamli rivojlanish vaziri Jaslan Madiyev tomonidan taqdim etilgan GovTech ekotizimining asosiy yo‘nalishlari davlat, biznes va jamiyat o‘rtasidagi munosabatlarni butunlay o‘zgartirishga qaratilgan.
e-Parliament: Qonunchilik jarayoni raqamli formatda
Eng kutilgan strategik loyihalardan biri — e-Parliament platformasining ishga tushirilishidir. Hozirgi vaqtda tizimning test versiyasini bir palatali Qurultoy faoliyatini hisobga olgan holda, Qozog‘iston Respublikasining yangi qonunchilik modeli talablariga moslashtirish bo‘yicha faol ishlar olib borilmoqda. e-Parliament tizimining joriy etilishi quyidagi imkoniyatlarni beradi:
- Normativ-huquqiy hujjatlarni (NHH) ishlab chiqish va kelishishning to‘liq siklini avtomatlashtirish.
- Qonunchilik faoliyatining ekspertlar va fuqarolar uchun shaffofligini oshirish.
- Idoralararo hamkorlik tezligini oshirish va qog‘ozbozlikni minimallashtirish.
Fuqarolar xizmatidagi Sun’iy Intellekt: e-Otinish AI
Davlat organlarida sun’iy intellektni amaliy qo‘llash hozirning o‘zidayoq yuqori samaradorlik ko‘rsatmoqda. Intellektual e-Otinish AI servisi aholidan kelib tushgan 2 milliondan ortiq rasmiy murojaatlarni qayta ishlashga muvaffaqiyatli yordam berdi.
Katta til modellari va mashinali o‘qitish algoritmlarining integratsiyasi tufayli murojaatlarni avtomatik tasniflash, ularni mas’ul idoralarga tezkor yo‘naltirish hamda ijtimoiy masalalarni real vaqt rejimida tahlil qilish imkoni yaratildi.
QazTech yagona ekotizimi va eGov modernizatsiyasi
Texnologik tarqoqlikka chek qo‘yish maqsadida mamlakatda yagona QazTech raqamli platformasi to‘liq ishga tushirildi. Ushbu arxitektura Qozog‘istonning butun AT-infratuzilmasini birlashtirishga xizmat qiladi. 2027-yil yakuniga qadar 108 ta davlat axborot tizimini QazTech platformasiga o‘tkazish rejalashtirilgan. Bu takrorlanuvchi tizimlarni saqlash uchun byudjet xarajatlarini kamaytiradi va kiberhavfsizlikning eng yuqori darajasini kafolatlaydi. Parallel ravishda elektron hukumat brendlarining evolyutsiyasi ham jadallashmoqda:
- Yangi avlod eGov: E’tibor xizmatlarni proaktiv tarzda ko‘rsatishga qaratiladi (tizim fuqaroning hayotiy vaziyatidan kelib chiqib — farzand tug‘ilishi, uy sotib olish va h.k. — xizmatlarni o‘zi taklif qiladi).
- eGov Business: Tadbirkorlar uchun qulay raqamli muhit yaratiladi — MChJni (TOO) bir zumda ro‘yxatdan o‘tkazishdan tortib, avtomatlashtirilgan soliq hisobotlari va subsidiyalar olishgacha bo‘lgan jarayonlar amaldorlar aralashuvisiz amalga oshiriladi.
Byurokratiyani yo‘q qilish yo‘lidagi eng muhim qadamlardan biri — odatiy Xalqqa xizmat ko‘rsatish markazlarini bosqichma-bosqich zamonaviy formatga, ya’ni Aholining Raqamli Ofislariga aylantirish bo‘ladi. Ushbu maskanlarda operatorlarning jismoniy ishtiroki minimallashtiriladi. Xizmat ko‘rsatish to‘liq raqamli o‘z-o‘ziga xizmat ko‘rsatish terminallari, biometrik tizimlar, virtual SI-maslahatchilar va tayyor hujjatlarni beruvchi avtomatlashtirilgan kabinalar orqali amalga oshiriladi.
Jaslan Madiyev tomonidan e’lon qilingan islohotlar Qozog‘istonning ma’lumotlarga asoslangan Data-Driven Government modelini barpo etayotganini ko‘rsatadi. e-Parliament platformasi, QazTech bulutli yechimlari va sun’iy intellekt imkoniyatlarining sinergiyasi nafaqat ichki reglamentlarni tezlashtiradi, balki davlat institutlari va fuqarolar o‘rtasidagi ochiqlik hamda ishonchning yangi global standartini shakllantiradi.
