Qozog‘istonning yetakchi fintex kompaniyasi Kaspi.kz 2024-yil 27-mart kuni e’lon qilingan rasmiy bayonotda Rabobank Group’ning Turkiyadagi banki — Rabobank A.Ş’ni sotib olish bo‘yicha kelishuv imzolaganini ma’lum qildi.
Bitim barcha zarur tartibga soluvchi organlardan ruxsat olingach, yakuniga yetadi. Shartnoma doirasida Rabobank A.Ş. aksiyalarining 100 foizi Kaspi.kz’ga o‘tadi.
Bitimning moliyaviy tafsilotlari oshkor etilmagan. Biroq tomonlar jarayon imkon qadar tezkor amalga oshirilishini va Rabobank A.Ş. xodimlari uchun minimal darajada o‘zgarish bo‘lishini ta’kidladilar. Bitimda J.P. Morgan Rabobank’ning moliyaviy maslahatchisi, A&O Shearman / Gedik & Eraksoy esa yuridik hamkori sifatida qatnashdi.
Bu xarid Kaspi.kz’ning Turkiyadagi pozitsiyalarini mustahkamlash yo‘lida muhim qadam bo‘ldi. Bungacha kompaniya Turkiyaning eng yirik e-tijorat platformalaridan biri — Hepsiburada aksiyalarining 65,41% ulushini 1,127 milliard dollarga sotib olgan edi. Ushbu bitim doirasida 600 million dollar darhol to‘langan, qolgan summa esa olti oy davomida to‘lab beriladi.
Kaspi o‘zining uzoq muddatli strategiyasi — fintex, e-tijorat va to‘lov xizmatlarini yagona ekotizimda birlashtirish yo‘lidan borar ekan, xalqaro bozorlarga ilg‘or raqamli yechimlar bilan chiqmoqda. Kompaniya Turkiyadagi aktivlarining har birini alohida brend va mustaqil operatsion model sifatida saqlab qolishini bildirdi.
Kaspi superilovasi hozirda qariyb 15 million foydalanuvchiga ega bo‘lib, onlayn xaridlar, pul o‘tkazmalari, kommunal to‘lovlar, chipta bron qilish va davlat xizmatlari kabi keng imkoniyatlarni taklif etadi. Kompaniyaning tadbirkorlar uchun mo‘ljallangan Kaspi Pay ilovasidan esa 700 mingga yaqin biznes egasi foydalanmoqda.
2025-yil 1-yanvar holatiga ko‘ra, kompaniyaning yirik aksiyadorlari quyidagilardir:
- Mixail Lomtadze – 22,6%
- Vyacheslav Kim – 21,4%
- Baring fondlari – 24,68%
2024-yil yanvar oyida Kaspi.kz AQShning Nasdaq fond birjasida IPO o‘tkazdi va 1 milliard dollar jalb qildi (har bir aksiya 92 dollar). Shundan so‘ng, kompaniya London fond birjasidan delisting qilinayotganini e’lon qildi — bu yerda u 2020-yilda global depozitariy kvitansiyalarni joylashtirgan edi.
Kaspi O‘zbekiston tomon qadam qo‘ymoqda
So‘nggi ikki yil davomida Kaspi.kz faol geografik kengayish ustida ishlamoqda. Kompaniya ayniqsa mobil aloqa keng tarqalgan, raqamli to‘lov tizimlari rivojlangan, hamda elektron tijorat sur’at bilan o‘sayotgan mamlakatlarga alohida e’tibor qaratmoqda.
Ular orasida O‘zbekiston ham muhim yo‘nalish sifatida tilga olinmoqda.
O‘tgan hafta Kaspi Uzcard va Humo kartalariga pul o‘tkazmalarini rasman yo‘lga qo‘ydi. Avvalroq bu xizmat faqat Visa va Mastercard kartalariga ishlagan.
2024-yil avgust oyida Kaspi Humo to‘lov tizimini sotib olishga ham qiziqish bildirgan. Mutaxassislar buni global fintex sanoati uchun katta ahamiyatga ega bitim sifatida baholagan edi. Biroq 2024-yil noyabr oyida Kaspi xususiylashtirish jarayonidan chiqib ketdi.
Shundan so‘ng, 2025-yil yanvar oyida Humo kompaniyasi Paynet tomonidan $65 million dollarga sotib olindi.
