OpenAI yaqinda bir qancha hisoblarni blokladi. Ushbu hisoblar ChatGPT’dan savdo takliflari yozish va kuzatuv vositasi uchun kodni tuzatishda foydalangan. OpenAI’ning ma’lumotiga ko‘ra, bu vosita Xitoydan kelib chiqqan bo‘lishi mumkin. Bu harakat kompaniyaning sun’iy intellekt texnologiyalarining zararli maqsadlarda ishlatilishining oldini olish yo‘lidagi sa’y-harakatlarining bir qismi hisoblanadi.
Juma kuni e’lon qilingan hisobotda ushbu hisoblar ChatGPT yordamida AQSh, Buyuk Britaniya va boshqa G‘arb mamlakatlaridagi Xitoyga qarshi norozilik namoyishlarini kuzatish uchun sun’iy intellekt asosidagi yordamchini reklama qilgani va takomillashtirgani aytilgan. Hisobotda ta’kidlanishicha, to‘plangan ma’lumotlar Xitoy rasmiylariga yetkazilishi rejalashtirilgan.
Bu yangilik AQShda Xitoyning Amerika texnologiyalaridan o‘z manfaatlari yo‘lida foydalanishiga oid xavotirlar ortib borayotgan bir vaqtda paydo bo‘ldi. OpenAI’ning razvedka va tergov bo‘limi rahbari Ben Nimmo buni “avtoritar davlatning AQShda ishlab chiqilgan demokratik sun’iy intellektdan o‘z maqsadlari yo‘lida foydalanishga urinishiga” yaqqol misol sifatida baholadi.
OpenAI bunday holatlar haqida ochiq ma’lumot berish orqali “avtoritar rejimlar AQSh va uning ittifoqchilariga hamda o‘z fuqarolariga qarshi AQShda ishlab chiqilgan sun’iy intellekt texnologiyalaridan qanday foydalanishga harakat qilayotganini” ko‘rsatmoqchi ekanini bildirdi.
OpenAI gumon qilinayotgan hisoblar tarmog‘ining boshqa sun’iy intellekt vositalaridan ham foydalanganini qayd etdi. Jumladan, ular Meta kompaniyasi tomonidan ishlab chiqilgan ochiq kodli Llama modelidan foydalangani mumkinligi aytilgan. Meta o‘z bayonotida, agar uning modeli ishlatilgan bo‘lsa, bu shunchaki mavjud ko‘plab vositalardan biri bo‘lishi mumkinligini qayd etdi. OpenAI esa mazkur kod haqiqatda ishga tushirilgan yoki yo‘qligini aniqlash imkoniyatiga ega emasligini bildirdi.
“Kuzatuv uchun mo‘ljallangan sun’iy intellekt yordamchisi” deb ta’riflangan dastur – “Qianyue Overseas Public Opinion AI Assistant” – mustaqil ravishda tasdiqlanmagan. Biroq OpenAI uning reklama materiallariga ega bo‘lib, u yerda dastur Xitoy rasmiylari, razvedka xodimlari va Xitoy elchixonalari uchun kuzatuv hisobotlarini tayyorlashga mo‘ljallangani aytilgan. Dastur ayniqsa G‘arb mamlakatlarida Xitoydagi inson huquqlari bilan bog‘liq norozilik namoyishlari haqida ijtimoiy tarmoqlardagi muhokamalarni kuzatishga qaratilgani qayd etilgan. U X, Facebook va Instagram kabi platformalardan ma’lumot yig‘ishi mumkinligi aytilgan.
OpenAI siyosatiga ko‘ra, sun’iy intellektdan ruxsatsiz kuzatuv yoki shaxsiy hayotga aralashish, ayniqsa, inson huquqlarini cheklashga uringan hukumatlar foydasiga foydalanish qat’iyan man etilgan.
So‘nggi oylarda OpenAI AQSh siyosatchilarini Xitoyning sun’iy intellekt texnologiyalari orqali iqtisodiy va milliy xavfsizlikka tahdid solayotgani haqida ogohlantirmoqda. Xususan, DeepSeek kabi Xitoy startaplari tomonidan ishlab chiqilayotgan ilg‘or sun’iy intellekt modellarining raqobatbardoshligi AQShda jiddiy xavotir uyg‘otmoqda. Ayrim AQSh siyosatchilari Meta kompaniyasini ochiq kodli sun’iy intellekt modellarini ommaga taqdim etayotgani uchun tanqid qilib, bu Xitoy kompaniyalarining texnologik rivojlanishini tezlashtirayotganini aytishgan. OpenAI hozircha o‘z modellarini yopiq holda saqlab kelayotgan bo‘lsa-da, DeepSeek va boshqa raqobatchilar ta’sirida u ham ochiq kodli modellar ishlab chiqish imkoniyatlarini ko‘rib chiqmoqda.
Meta vakili sun’iy intellekt texnologiyalarining butun dunyo bo‘ylab tez tarqalayotganini ta’kidlab, G‘arb texnologiyalarining cheklanganligi yomon niyatli shaxslar uchun to‘siq bo‘lolmasligini qayd etdi. “Xitoy AQShni texnologiya sohasida ortda qoldirish uchun allaqachon trillionlab dollar sarmoya kiritmoqda va Xitoy texnologiya kompaniyalari ham AQSh kompaniyalari bilan bir xil tezlikda sun’iy intellekt modellarini ishlab chiqmoqda,” deyiladi Meta bayonotida.
OpenAI o‘z hisobotida boshqa zararli faoliyat bilan shug‘ullangan hisoblarni ham bloklaganini ma’lum qildi. Bular orasida Eron tomonidan ChatGPT yordamida ijtimoiy tarmoqlarda dezinformatsiya tarqatish uchun yaratilgan maqola va postlar, Shimoliy Koreyaga aloqador firibgarlik sxemalarini taqlid qilgan soxta ish o‘rinlari e’lonlari hamda AQSh hukumatini tanqid qiluvchi ispan tilidagi maqolalarni yozgan Xitoy bilan bog‘liq hisoblar ham bor.
