U-ENTER innovatsion markazida bo’lib o’tgan President Tech Award tanlovining orientatsion sessiyasi startap ekotizimiga kirib kelayotgan yoshlar uchun qimmatli darslar va amaliy maslahatlar bilan to’ldi. Umumiy mukofot jamg’armasi $1 million dollarni tashkil etuvchi ushbu nufuzli tanlovga qiziqish bildirganlar uchun, tadbirning asosiy e’tibori muvaffaqiyatli startap qurishning muhim jihatlariga qaratildi.
Muvaffaqiyatli pitch va kuchli jamoa – g’alaba garovi
Sessiya davomida ko’p marotaba ta’kidlanganidek, pitch – bu shunchaki taqdimot emas, balki loyihaning «qalbi»ni investorlarga yetkazish san’atidir. «Online Hamshira» loyihasi g’olibining tajribasi bunga yaqqol misol bo’ldi. Birinchi urinishda muvaffaqiyatsizlikka uchrashiga sabab, traction (sotuvlar va foydalanuvchilar soni)ning sustligi, shaxsiy tajribaning kamligi va pitch ko’nikmalarining yetishmasligi bo’lgan. Demak, g’oya qanchalik noyob bo’lmasin, uni amaliy ko’rsatkichlar bilan tasdiqlay olish va ta’sirchan qilib taqdim etish muhim.
«Pitch qilayotgan odam o’z loyihasini chuqur bilishi va tushunishi kerak. Shunday loyihalarni ko’rdikki, loyiha zo’r, lekin uni tushuntirib berolmaydi.» Bu yerda til bilish muhim bo’lsa-da, eng muhimi – loyihaning hikoyasini his-hayajon bilan aytib berish, nega bu loyiha yaratilgani va nima uchun aynan ular g’olib bo’lishi kerakligini yetkaza olishdir. Loyihaning jamiyatga ko’rsatadigan ijobiy ta’siri ham investitsiya olishda hal qiluvchi rol o’ynaydi.
Texnik detallar
Sessiyada texnik masalalarga ham alohida to’xtalib o’tildi. Loyihaning texnik asosini tekshirish uchun GitHub kodlarining taqdim etilishi zarur ekani aytildi, ammo ularning xavfsizligi ta’minlanishi kafolatlandi. Eng muhimi, «no-code» platformalarda yaratilgan loyihalar ham tanlovda ishtirok etishi mumkinligi ko’plab yangi startaperlar uchun katta imkoniyat eshigini ochdi. Bu texnik bilim darajasidan qat’i nazar, barcha innovatsion g’oyalarga imkon berilishini anglatadi. Shuningdek, loyihalarda murakkab texnik yechimlardan voz kechish va soddalik, funksionallikka urg’u berish tavsiya etildi.
Moliyaviy jihatdan, g’olib bo’lgan startaplarga beriladigan mablag’lar qaytarib olinmasligi ta’kidlandi. Biroq, mablag’lar ikki bosqichda – birinchi qismi dastlab, ikkinchi qismi esa belgilangan KPI (muvaffaqiyatning asosiy ko’rsatkichlari) bajarilgandan so’ng taqdim etilishi tushuntirildi. Bu mexanizm startaplarni doimiy rivojlanishga va ayniqsa, xalqaro bozorga chiqishga undashni maqsad qilgan.
Muvaffaqiyatli startap yo’lini belgilovchi resurslar va maslahatlar
Sessiya ishtirokchilarga startap olamida muvaffaqiyatga erishish uchun bir qator qimmatli maslahatlar va resurslarni taqdim etdi:
- VC fondlarning media-kanallariga obuna bo’lish va pitch-day musobaqalarida faol qatnashish orqali investorlar bilan aloqa o’rnatish muhim.
- «Y Combinator»ning YouTube’dagi videolarini ko’rish startap ekotizimini chuqurroq tushunishga yordam beradi.
- Startupbase.uz saytidagi dasturlardan foydalanish O’zbekistondagi mavjud imkoniyatlarni o’rganishda qo’l keladi.
Sessiya yakunida O’zbekiston va Silicon Valley startap muhitlari o’rtasidagi asosiy farq tezlik ekanligi ta’kidlandi. Global bozorda g’oya bugun paydo bo’lsa, ertaga MVP tayyor bo’lishi va jamoaning shiddatli ishlashi talab etiladi. Bu, O’zbekistonlik startaperlarni yanada faolroq harakat qilishga undaydi.
President Tech Award orientatsion sessiyasi yosh startaperlar uchun nafaqat tanlovning o’zi, balki umuman startap olamidagi muvaffaqiyat sirlarini o’rganish uchun ajoyib imkoniyat bo’ldi. U erishilgan yutuqlar va yo’l qo’yilgan xatolar haqidagi samimiy hikoyalar bilan kelajakdagi innovatsiyalar uchun mustahkam poydevor yaratdi.
Tayyorladi: Gulnoza Mixailovna
