Bitim Beeline Uzbekistan’ning radiochastota resurslarini qariyb 50 foizga oshirishi kutilmoqda. Biroq kelishuvning asosiy natijasi faqat 5G tarmog‘ining kengayishi emas, balki telekommunikatsiya bozoridagi raqobat va internet xizmatlari sifatiga ta’sirida namoyon bo‘ladi.
2026-yil 19-oktabr kuni xalqaro telekommunikatsiya guruhi VEON O‘zbekistonda Perfectum brendi ostida faoliyat yurituvchi Rubicon Wireless kompaniyasining 100 foiz ulushini sotib olish bo‘yicha kelishuvga erishganini e’lon qildi. Bitimning umumiy qiymati taxminan $207 mlnni tashkil etadi. Ushbu summaga Perfectum’ning qariyb $93 mln miqdoridagi mavjud moliyaviy qarzi ham kiritilgan.
Kelishuv VEON’ning O‘zbekistondagi asosiy bizneslaridan biri — Beeline Uzbekistan’ning telekommunikatsiya infratuzilmasini kengaytirishiga xizmat qiladi. Kompaniya Perfectum aktivlari orqali tarmoq quvvatini oshirish, 5G xizmatlarini rivojlantirish va uylar hamda biznes uchun simsiz keng polosali internetni kengaytirishni rejalashtirmoqda.
20-oktabr kuni O‘zbekiston Raqobat qo‘mitasi bitimni bir qator shartlar bilan dastlabki ma’qullagani haqida xabar berildi. Bu esa kelishuvni faqat korporativ xarid sifatida emas, balki bozor raqobati nuqtayi nazaridan ham ko‘rib chiqishni talab qiladi.
$207 mln evaziga VEON nimalarni qo‘lga kiritadi?
VEON sotib olayotgan asosiy aktivlardan biri — radiochastota spektri. Bu mobil aloqa operatorlariga ma’lumotlarni simsiz uzatish uchun ajratilgan radiochastotalar resursidir.
Perfectum aktivlari 850 MHz va 3 800 MHz diapazonlarida jami 115 MHz radiochastota spektrini, zamonaviy tarmoq uskunalarini va Nokia uskunalari asosida qurilgan mustaqil 5G tarmog‘ini o‘z ichiga oladi.
VEON ma’lumotiga ko‘ra, ushbu resurslarning qo‘shilishi Beeline Uzbekistan’ning radiochastota spektri hajmini qariyb 50 foizga oshiradi. Bu ikki chastota diapazoni turli vazifalarni bajarishi mumkin. 850 MHz diapazoni signallarning uzoqroq masofaga yetib borishi va binolar ichiga kirib borishi uchun qulay. 3 800 MHz diapazoni esa yetarli infratuzilma mavjud bo‘lganda yuqori tezlikdagi 5G xizmatlari va tarmoq sig‘imini oshirish uchun muhim.
Shunday qilib, xarid VEON’ga nafaqat mavjud tarmoqni kengaytirish, balki yangi infratuzilmani noldan qurishga ketadigan vaqt va xarajatlarning bir qismini tejash imkonini beradi.
Biroq qo‘shimcha chastotalarning o‘zi internet tezligi avtomatik ravishda degani emas. Natija tarmoq uskunalarining integratsiyasi, baza stansiyalarining joylashuvi, magistral infratuzilma va operatorning keyingi investitsiyalariga ham bog‘liq.
Nega Perfectum’ning 5G tarmog‘i shunchalik muhim?
Perfectum aktivlari orasida mustaqil 5G — 5G Standalone (5G SA) tarmog‘ining mavjudligi bitimning texnologik jihatdan muhim qismlaridan biridir. 5G SA arxitekturasi 5G radio tarmog‘i bilan birga 5G uchun mo‘ljallangan asosiy tarmoqdan ham foydalanadi. Bu texnologiya mos infratuzilma va qurilmalar mavjud bo‘lganda past kechikish, tarmoq resurslarini moslashuvchan boshqarish va yangi turdagi raqamli xizmatlarni rivojlantirish imkoniyatlarini yaratadi.
VEON uchun tayyor tarmoq infratuzilmasini xarid qilish 5G xizmatlarini rivojlantirish yo‘lini tezlashtirishi mumkin. Kompaniya, shuningdek, mavjud aktivlarni Beeline Uzbekistan tarmog‘i bilan birlashtirish orqali kelajakdagi kapital va operatsion xarajatlarni optimallashtirishni kutmoqda.
Bu jarayon iqtisodiy jihatdan ham ahamiyatga ega. Sifatli internet elektron tijorat, raqamli to‘lovlar, bulutli xizmatlar va biznes jarayonlarining rivojlanishiga yordam beradi. Ayniqsa, hududlarda simli internet infratuzilmasini qurish qimmatga tushadigan joylarda 5G asosidagi simsiz keng polosali internet muqobil yechim bo‘lishi mumkin.
Shu bilan birga, 5G xizmatlarining amaldagi natijasi qamrov, tariflar va foydalanuvchilar uchun mavjud qurilmalarga bog‘liq. Shu sababli tarmoqning mavjudligi bilan undan keng foydalanish imkoniyatini farqlash kerak.
Raqobat qo‘mitasi shartlari
20-oktabr kuni e’lon qilingan ma’lumotlarga ko‘ra, Raqobat qo‘mitasi VEON’ning Perfectum’ni sotib olishiga bir qator majburiy shartlar bilan dastlabki rozilik bergan.
Shartlar orasida Perfectum’ning kamida uch yil davomida mustaqil operator sifatida faoliyat yuritishini ta’minlash, 5G Standalone tarmog‘ini O‘zbekistonning boshqa hududlarida ham kengaytirish va amaldagi abonentlarning huquqlarini himoya qilish talablari bor.
Bundan tashqari, Perfectum’ning mavjud 5G FWA (Fixed Wireless Access) abonentlari uchun tariflar kamida 12 oy davomida o‘zgartirilmasligi, internetning o‘rtacha tezligi esa 300 Mbit/s darajasidan pasaytirilmasligi kerakligi xabar qilingan.
Yangi egalik qiluvchi kompaniya abonentlarni Beeline yoki VEON’ning raqamli platformalaridan foydalanishga majburlash, boshqa operatorlarga o‘tishni cheklash va raqobatchi xizmatlardan foydalanishga to‘sqinlik qilish ham taqiqlanadi. Abonentlarning shaxsiy va tijorat ma’lumotlarini himoya qilish bo‘yicha talablar ham belgilangan.
Bu shartlar yirik operatorning infratuzilmasi kengayishi bilan birga, iste’molchilarning tanlov imkoniyatini saqlab qoliga yordam beradi. Perfectum’ning mustaqil faoliyati uchun belgilangan uch yillik muddat esa kompaniya brendi va xizmatlarining darhol yo‘qolib ketishi shart emasligini anglatadi. Biroq uzoq muddatda kompaniyaning tijoriy strategiyasi qanday o‘zgarishi hozircha aniq emas.
Bozordagi raqobat qanday o‘zgarishi mumkin?
Telekommunikatsiya sohasida yirik operatorlarning infratuzilma va texnologik resurslarni birlashtirishi keng tarqalgan strategiyalardan biridir. Bunday bitimlar tarmoqni rivojlantirish xarajatlarini kamaytirishi va xizmatlar sifatini oshirishi mumkin. Shu bilan birga, bozordagi mustaqil ishtirokchilar soni va ularning raqobat imkoniyatlariga ham ta’sir ko‘rsatishi ehtimoli bor.
VEON uchun Perfectum xaridi Beeline Uzbekistan’ning chastota resurslarini kengaytirish va 5G xizmatlarini rivojlantirish imkoniyatlarini oshiradi. Bu operatorning texnologik imkoniyatlari va bozordagi mavqeini mustahkamlashi mumkin.
Ammo abonentlar uchun bitimning foydasi faqat operatorning texnik imkoniyatlarida emas. Internet narxi, real tezlik, qamrov, xizmat ko‘rsatish sifati va boshqa operatorga o‘tish erkinligi ham muhim ko‘rsatkichlardir.
Agar infratuzilma birlashuvi xarajatlarni kamaytirib, xizmatlar sifatini oshirsa, iste’molchilar bundan foyda ko‘rishi mumkin. Aksincha, raqobatning susayishi uzoq muddatda tariflar va xizmatlar tanloviga salbiy ta’sir ko‘rsatishi ehtimolini yuzaga keltiradi. Shu sababli Raqobat qo‘mitasi belgilagan talablarning amalda bajarilishi va bozor ko‘rsatkichlarining keyingi dinamikasi alohida ahamiyatga ega.
O‘zbekiston aholisi qariyb 40 millionga yaqinlashayotgan bir paytda mobil aloqa va internet infratuzilmasiga talab ham ortib bormoqda. Raqamli xizmatlardan foydalanish kengaygani sari operatorlar uchun nafaqat yangi abonentlarni jalb qilish, balki mavjud tarmoqlarning sig‘imi va sifatini yaxshilash ham muhimlashadi.
VEON Perfectum’ni sotib olish orqali O‘zbekistondagi telekommunikatsiya infratuzilmasiga qo‘shimcha resurslar kiritishni ko‘zlamoqda. Kompaniya xaridni o‘zining uzoq muddatli o‘sish strategiyasi bilan bog‘lamoqda va bitimni mavjud pul mablag‘lari hisobidan moliyalashtirishini bildirgan.
Shunga qaramay, $207 mlnlik bitimni mamlakatga kiritilayotgan yangi investitsiya bilan to‘liq tenglashtirish to‘g‘ri bo‘lmaydi. Bu mavjud biznes va uning aktivlarini sotib olishga oid kelishuv bo‘lib, umumiy qiymat ichiga $93 mln atrofidagi qarz ham kiritilgan. Bitimning iqtisodiyotga qo‘shadigan qo‘shimcha hissasi keyinchalik amalga oshiriladigan investitsiyalar, infratuzilma modernizatsiyasi va yangi xizmatlar orqali baholanadi.
Bitimning haqiqiy samarasi bir nechta ko‘rsatkich orqali namoyon bo‘ladi: 5G tarmog‘ining hududlar bo‘yicha kengayishi, internet tezligi va barqarorligi, simsiz keng polosali internet tariflari hamda operatorlar o‘rtasidagi raqobat.
Shuningdek, Perfectum’ning kamida uch yil mustaqil operator sifatida ishlashi va abonentlar huquqlariga oid talablarning bajarilishi ham muhim bo‘ladi.
VEON kelishuvni 2026-yil oktabr oyi oxirigacha yakunlashni kutayotganini bildirgan. Demak, keyingi bosqichda e’tibor faqat bitimning rasmiy yopilishiga emas, balki uning iste’molchilar va telekommunikatsiya bozori uchun amaliy natijalariga qaratilishi kerak. VEON’ning Perfectum’ni sotib olishi Beeline Uzbekistan’ning chastota resurslari va 5G infratuzilmasini sezilarli darajada kengaytirishi mumkin. Biroq bitimning muvaffaqiyati faqat kompaniyaning texnologik imkoniyatlari bilan emas, balki foydalanuvchilar oladigan xizmat sifati, tariflar va bozordagi sog‘lom raqobat qay darajada saqlanishi bilan ham belgilanadi
