Sun’iy intellekt yordamida video va seriallar yaratish imkoniyatlari kengaygani sari aktyorlarning ovozi, tashqi ko‘rinishi va harakatlaridan foydalanish huquqi ham dolzarb masalaga aylanmoqda. Vertikal mikrodramalar bozorida AI yordamida kontentni tezroq va arzonroq ishlab chiqarishga intilish kuchaymoqda. Shu bilan birga, aktyorlarning raqamli nusxalaridan ularning roziligisiz foydalanish xavfi ham ortmoqda.
Aktrisa o‘zining AI nusxasiga duch keldi
Aktrisa Ashley BeLoat o‘zi bosh rolni ijro etgan vertikal mikrodrama suratga olinganidan bir necha oy o‘tib, xuddi shu syujetga ega boshqa serialni topdi. Biroq yangi serialda uning o‘rnida sun’iy intellekt yordamida yaratilgan, o‘ziga o‘xshash qahramon paydo bo‘lgan edi.
Xabarlarga ko‘ra, raqamli obraz aktrisadan yoshroq ko‘rinishda tasvirlangan va ochiqroq kiyimlarda namoyon bo‘lgan. Uning ovozi va harakatlari ham BeLoatnikiga juda o‘xshash edi.
Aktrisa serialni olib tashlash yoki kompensatsiya to‘lashni so‘rab murojaat qildi. Biroq manbada keltirilishicha, u maqola e’lon qilingan paytda javob olmagan.
Bu voqea AI yordamida yaratilgan kontent bilan bog‘liq muhim savolni yuzaga chiqardi: insonning yuzi, ovozi va o‘ziga xos harakatlarini uning roziligisiz boshqa loyihada ishlatish mumkinmi?
Nega mikrodrama ishlab chiqaruvchilari AI’ga murojaat qilmoqda?
Vertikal mikrodramalar — asosan smartfon ekranida tomosha qilish uchun mo‘ljallangan, qisqa epizodlardan iborat seriallar. Ular ko‘pincha romantika, drama va keskin voqealarga asoslangan syujetlar bilan ajralib turadi.
Bu formatda yangi epizodlarni tez-tez chiqarish muhim. An’anaviy suratga olish jarayoni esa aktyorlarni yollash, suratga olish maydonini tayyorlash, jamoa ishini tashkil etish va post-prodakshn kabi xarajatlarni talab qiladi.
AI vositalari ayrim bosqichlarni avtomatlashtirish, raqamli qahramonlar yaratish va kontent ishlab chiqarish xarajatlarini kamaytirish imkonini beradi. Natijada kompaniyalar qisqa muddatda ko‘proq serial tayyorlashga intilishi mumkin.
Biroq texnologik imkoniyatning mavjudligi aktyorlarning qiyofasi yoki ovozidan foydalanish uchun avtomatik ravishda huquq berilishini anglatmaydi. Raqamli nusxalar bilan ishlashda rozilik, foydalanish doirasi va haq to‘lash shartlari alohida ahamiyat kasb etadi.
Raqamli qiyofani litsenziyalash — yangi bozor
AI yaratgan obrazlar inson qiyofasiga tobora yaqinlashayotgan bir paytda, aktyorlarning raqamli nusxalaridan qonuniy va kelishilgan shartlarda foydalanish imkoniyatlari ham rivojlanmoqda.
Xitoyda insonlarning raqamli qiyofasidan foydalanish huquqini litsenziyalashga qaratilgan xizmatlar va biznes modellari paydo bo‘lmoqda. Bunday yondashuvda aktyor o‘zining yuzi, ovozi yoki raqamli obrazi qaysi loyihalarda ishlatilishiga ruxsat berishini belgilashi va buning evaziga haq olishi mumkin.
Litsenziyalash ishlab chiqaruvchilarga ham foyda keltirishi mumkin: ular har bir loyiha uchun aktyor bilan qayta suratga olish o‘rniga, oldindan kelishilgan shartlar asosida raqamli obrazdan foydalanadi. Biroq bu modelning ishlashi shartnomalarning aniqligi, foydalanish chegaralari va huquqlarning himoyasiga bog‘liq.
Ayniqsa, raqamli nusxaning yoshi, kiyimi, xatti-harakati yoki aytadigan gaplari o‘zgartirilishi mumkin bo‘lgan holatlarda, aktyor qanday foydalanishga rozilik bergani aniq belgilanishi kerak.
