Amerikalik vertikal dehqonchilik startapi Plenty 2014-yilda katta va’dalar bilan yo‘lga qo‘yilgan edi. Kompaniya yillar davomida SoftBank, Walmart, Jeff Bezos kabi yirik investorlarning e’tiborini qozonib, qariyb 1 milliard dollar sarmoya yig‘ishga muvaffaq bo‘ldi. Biroq, 2025-yil mart oyida Plenty bankrotlikdan himoya so‘rab, 11-bob bo‘yicha ariza topshirdi.
Plenty ta’kidlashicha, u qayta tuzilish rejasining bir qismi sifatida 20,7 million dollarlik qarzdorni moliyalashtirish majburiyatini olgan. Kompaniya ayni paytda Virjiniyadagi qulupnay fermasi va Vayomingdagi ilmiy-tadqiqot markazi faoliyatini davom ettirmoqchi.
Plenty so‘nggi marta 2022-yilda E bosqichda 400 million dollar jalb qilgan va o‘shanda kompaniya bahosi 1,9 milliard dollar deb baholangan edi. Ammo agtech (agrotexnologiya) sohasi so‘nggi yillarda jiddiy bosim ostida qoldi.
Vertikal dehqonchilik: va’dalar ko‘p, omon qolganlar kam
Plentyning inqirozi bu sohaga oid yagona holat emas. 2023-yilda AeroFarms va AppHarvest kabi yirik nomlar ham bankrotlikdan boshpana so‘ragan. AeroFarms ilgari 300 million dollar sarmoya jalb qilgan bo‘lsa, AppHarvest 2021-yilda 1 milliard dollarlik bahoga erishgan edi. 2024-yilning noyabrida esa Bowery Farming 700 million dollardan ortiq sarmoya olganiga qaramay, yopilishi haqida xabar berildi.
Investitsiyalar miqdoriga qaramay, bu kompaniyalar biznes modelini barqarorlashtira olmadi. Texnologik innovatsiyalar va katta ambitsiyalar — yetarli emas, ayniqsa barqaror daromad manbai bo‘lmasa
Plenty misolida agtech sektoridagi investorlar va tadbirkorlar uchun muhim saboq bor: har qanday texnologiya — bozor reali va samarali biznes modeli bilan birgalikda muvaffaqiyatga eltadi. Kelajakda bu soha yangi yondashuvlarni talab qiladi — faqat texnologiyaga emas, balki barqarorlikka e’tibor qaratgan yondashuvlarni.
