Ispaniyalik Multiverse Computing startapi o‘zining inqilobiy texnologiyasi — CompactifAI tufayli 215 million dollarlik (189 million yevro) Series B sarmoyani jalb qildi. Ushbu texnologiya katta til modellari (LLM) hajmini 95% gacha qisqartirishi, lekin bu bilan ularning samaradorligiga ta’sir qilmasligi bilan ajralib turadi.
Kvant ilhomidagi siqish yechimi
CompactifAI — bu kvant hisoblashlardan ilhomlangan kompressiya texnologiyasi bo‘lib, ayniqsa kichik ochiq manbali LLM’larni siqishda qo‘llanadi. Hozirda Multiverse quyidagi modellarni “slim” versiyada taklif qilmoqda:
- Llama 4 Scout
- Llama 3.3 70B
- Llama 3.1 8B
- Mistral Small 3.1
Tez orada DeepSeek R1 ham chiqarilishi rejalashtirilgan. Kompaniya OpenAI kabi yopiq modellarga xizmat ko‘rsatmaydi.
80% gacha inference xarajatlarida tejam
Multiverse’ning siqilgan modellaridan foydalanish 4x-12x tezroq natijalarni beradi, bu esa 50–80% gacha inference xarajatlarini kamaytiradi. Masalan, AWS’dagi Llama 4 Scout Slim versiyasi million token uchun atigi $0.10, oddiy versiyasi esa $0.14 turadi.
Kompaniya modellarni nafaqat serverlarda, balki shaxsiy kompyuterlar, smartfonlar, avtomobillar, dronlar va hatto Raspberry PI kabi mini qurilmalarda ham ishlatish mumkinligini aytmoqda. Bu AI’ni yanada ommaviylashtirish sari katta qadam.
Jamoa va ilmiy poydevor
Startapning asoschilaridan biri, bosh texnolog (CTO) Román Orús — Donostia xalqaro fizika markazi professori va tenzor tarmoqlari bo‘yicha yetakchi olim. Tenzor tarmoqlari kvant kompyuterlarining imkoniyatlarini klassik kompyuterlarda taqlid qilish uchun ishlatiladigan vositadir, bugun esa chuqur o‘rganish modellarini siqishda faol qo‘llanilmoqda.
CEO Enrique Lizaso Olmos esa matematika sohasida ko‘plab ilmiy darajalarga ega bo‘lib, sobiq bank menejeri sifatida ham tanilgan (Unnim Bank’ning sobiq bosh direktor o‘rinbosari).
Investorlar va bozordagi pozitsiyasi
Series B sarmoyaviy raund quyidagilar tomonidan boshqarildi:
- Bullhound Capital (Spotify, Revolut, Discord investorlaridan biri)
- HP Tech Ventures
- Forgepoint Capital
- Santander Climate VC
- Toshiba, CDP Venture Capital, Capital Riesgo de Euskadi va boshqalar.
Bugungi kunga qadar startap umumiy hisobda $250 milliondan ortiq sarmoya jalb qilgan. Multiverse hozirda 160 ta patent, 100 dan ortiq global mijozlar (shu jumladan Iberdrola, Bosch, Bank of Canada) bilan ishlamoqda.
