Xitoyda sun’iy intellekt sohasidagi kadrlar uchun raqobat tobora erta yoshga ko‘chmoqda. Tencent, Geely va boshqa texnologik kompaniyalar universitet bitiruvchilarini kutib o‘tirmasdan, maktab o‘quvchilari orasidan iqtidorli yoshlarni aniqlash va ularni kelajakdagi AI mutaxassislariga aylantirishga harakat qilmoqda.
Bunga asosiy sabab — mamlakatda AI mutaxassislariga bo‘lgan talabning keskin oshishi. McKinsey hisob-kitoblariga ko‘ra, Xitoy 2030-yilga borib 5 milliongacha AI mutaxassisi yetishmovchiligiga duch kelishi mumkin. 2026-yilning dastlabki besh oyida esa mamlakatda har bir malakali AI mutaxassisiga o‘rtacha 3 dan ortiq bo‘sh ish o‘rni to‘g‘ri kelgan.
Masalan, Tencent 13–18 yoshdagi o‘quvchilar uchun maxsus dasturlar va lagerlar tashkil qilmoqda. Ularda AI mahsulotlarini boshqarishdan tortib kvant hisoblashgacha bo‘lgan yo‘nalishlar o‘rgatiladi.
ByteDance asoschisi Zhang Yiming ham iqtidorli yoshlarni erta aniqlashga qaratilgan tadqiqot dasturini qo‘llab-quvvatlamoqda. Dastur har yili atigi 30 nafar o‘quvchini tanlab, ularni intensiv tayyorlashga yo‘naltiradi.
Avtomobil va texnologiya kompaniyasi Geely esa maktab o‘quvchilarini AI va elektromobillar texnologiyalariga tayyorlash dasturini yo‘lga qo‘ygan. Dastur yakunida ishtirokchilarga universitetni yangi tamomlagan mutaxassislar darajasidagi boshlang‘ich maosh bilan ish taklif qilinishi mumkin.
Xitoydagi AI kompaniyalari nafaqat yoshlarni erta jalb qilmoqda, balki ishga qabul qilish mezonlarini ham o‘zgartirmoqda. Masalan, AI startapi MiniMax universitet diplomi talabini yumshatib, nomzodning qiziquvchanligi, tabiiy qobiliyati va amaliy ko‘nikmalariga ko‘proq e’tibor qaratmoqda.
Bu tendensiya AI sohasida kompaniyalar uchun “tayyor mutaxassisni yollash”dan “kelajakdagi mutaxassisni oldindan tayyorlash” modeliga o‘tish kuchayayotganini ko‘rsatadi.
Xitoyda AI kadrlari tanqisligi yangi muammo emas. 2025-yilgi ma’lumotlarda mamlakatdagi AI bo‘yicha talent yetishmovchiligi 5 milliondan oshgani va talab-taklif nisbati ayrim hisob-kitoblarda 1:10 darajasiga yetgani qayd etilgan.
Shu sababli texnologik kompaniyalar uchun yosh iqtidorlarni universitetga kirishidan oldin aniqlash va ularni o‘z ekotizimida rivojlantirish tobora muhim strategiyaga aylanmoqda.
