O‘zbekistondagi yetakchi texnologik kompaniyalar — FlexSoft va AKS Labs o‘z kuchlarini birlashtirib, mamlakatdagi mikromoliya sektorini sun’iy intellekt orqali transformatsiya qilish bo‘yicha strategik hamkorlikni yo‘lga qo‘ydi.
Yangi integratsiya kreditorlar uchun tezkor va xavfsiz qarorlar qabul qilishni ta’minlab, mikroqarz tashkilotlari (MFO)ning risklarini kamaytirmoqda. Endilikda sinovdan o‘tgan texnologik yechim butun bozor miqyosida joriy etilishi rejalashtirilmoqda — bu esa moliyaviy xizmatlar va mijozlar uchun katta imkoniyatlar ochadi.
Texnologiyalar birligi: kredit konveyeri va AI-askar qiluvchi modul
FlexSoft tomonidan ishlab chiqilgan kredit konveyeri — bu kredit berish jarayonining barcha bosqichlarini avtomatlashtiruvchi zamonaviy tizim bo‘lib, pastkodli (low-code) platforma asosida ishlaydi. Mazkur tizim tashqi ma’lumot manbalari bilan integratsiyalashgan va qo‘shimcha xizmatlarni tez ulash imkonini beradi. Aynan shu yondashuv orqali AKS Labs’ning e-Score tizimi bir yil avval platformaga muvaffaqiyatli biriktirilgan edi.
AKS Labs tomonidan ishlab chiqilgan e-Score esa — bu mashinali o‘rganish (machine learning) asosidagi scoring platformasi bo‘lib, mijozning to‘lov qobiliyatini klassik va muqobil belgilar asosida baholaydi. Ayniqsa, kredit tarixiga ega bo‘lmaganlar uchun bu tizim ancha samarali.
Bugungi kunga kelib, ushbu integratsiya bir necha MFO’larda muvaffaqiyatli faoliyat yuritib, har oy minglab arizalarni qayta ishlamoqda.
Hamkorlik natijalari — faktlar va raqamlar
12 oy davomida kuzatilgan natijalar quyidagicha:
- Kredit qarorlarini qabul qilish vaqti 1 daqiqagacha qisqardi;
- Kredit tasdiqlanish darajasi 30% ga oshdi (ilgari bu ko‘rsatkich 15–20% atrofida bo‘lgan);
- Qarzdorlikning erta bosqichidagi holatlar (0–30 kun) 1.7–1.8 barobarga kamaydi;
- Scoring modelining ajratish aniqligi (Gini indeksi) 0.56–0.60 oralig‘ida qayd etildi.
O‘zbekiston fintex ekotizimida yangi bosqich
O‘zbekiston hukumati raqamli iqtisodiyot va moliyaviy xizmatlarga ochiqlikni kengaytirishga intilayotgan bir paytda, FlexSoft va AKS Labs’ning hamkorligi MFOlar uchun adolatli, shaffof va raqamli kreditlash modelini yaratish yo‘lida muhim qadam bo‘lmoqda.
Avvallari, AI asosidagi scoring’ning yo‘qligi ko‘plab MFOlar uchun onlayn kreditlash bozoriga kirishda to‘siq bo‘lgan. Endilikda esa, sun’iy intellekt asosida qarorlar qabul qilish imkoniyati bu holatni o‘zgartirmoqda. Natijada, bozorga yangi o‘yinchilar kirib kelmoqda va hatto yirik banklarga ham raqobat tug‘dirilmoqda.
Foydasi esa eng avvalo mijozlarga tegadi: xizmatlar tanlovi ko‘payadi, foiz stavkalari esa pasayadi.
2024-yilda O‘zbekiston mikromoliya tashkilotlari tomonidan umumiy hisobda 16 trillion so‘m kredit ajratilgan — bu sohaning o‘sish salohiyati va aholining unga bo‘lgan ehtiyoji juda yuqoriligini ko‘rsatadi.
Kelajak rejalar
Bugungi kunda oltita yirik MFO FlexSoft va AKS Labs’ning birgalikdagi texnologiyalaridan foydalanmoqda. Yaqin oylarda bu son yanada ortadi. Hamkor kompaniyalar, shuningdek, AI-agentlar asosida ishlovchi yangi yechimlar va psixometrik scoring metodlarini ham amaliyotga joriy etishni rejalashtirmoqda. Bu esa klassik scoring yondashuvlarini bosqichma-bosqich yangilashga olib keladi.
Kompaniyalar haqida
FlexSoft — mikromoliya tashkilotlari va banklar uchun dasturiy ta’minot ishlab chiqaruvchi mahalliy yetakchi kompaniya. 15 yildan buyon moliyaviy muassasalarga avtomatlashtirish va innovatsiyalarni joriy etishda yordam berib kelmoqda.
AKS Labs — Toshkentda joylashgan fintex startap bo‘lib, risklarni baholash va scoring bo‘yicha aqlli yechimlarni ishlab chiqadi. Kompaniyaning asosiy mahsuloti — e-Score, MFOlar, banklar va BNPL kompaniyalari uchun aniq va asosli qaror qabul qilish imkonini beradi.
