Venchur kapital sohasi doimo innovatsiyalar va yangi imkoniyatlar izlaydi. An’anaviy ravishda venchur sarmoyadorlari yangi tashkil topgan startaplarga, xususan, mavjud sohalarni tubdan o‘zgartiruvchi yoki butunlay yangi biznes yo‘nalishlarini yaratuvchi kompaniyalarga sarmoya kiritib kelgan. Biroq, so‘nggi paytlarda ba’zi venchur kapital tashkilotlari o‘z strategiyalarini qayta ko‘rib chiqmoqda. Ular endi startaplarga sarmoya kiritish o‘rniga, call-markazlar, buxgalteriya firmalari va boshqa professional xizmat ko‘rsatuvchi yetuk kompaniyalarni sotib olib, sun’iy intellekt (SI) yordamida ularni optimallashtirish va avtomatlashtirish orqali yanada samarali xizmat ko‘rsatishga intilmoqda.
Yangi strategiya: Yetuk bizneslarni SI bilan birlashtirish
Bu strategiya xususiy investitsiya birlashmalariga o‘xshaydi va General Catalyst, Thrive Capital hamda yakka tartibdagi venchur sarmoyador Elad Gil kabi tashkilotlar tomonidan faol qo‘llanilmoqda. General Catalyst ushbu yondashuvni “yangi aktiv turi” sifatida baholab, allaqachon yettita kompaniyaga sarmoya kiritdi. Misol uchun, Long Lake startapi uy-joy mulkdorlari uyushmalarini birlashtirib, jamoalarni boshqarish jarayonlarini soddalashtirish va samaradorligini oshirishga xizmat qilmoqda. PitchBook ma’lumotlariga ko‘ra, tashkil etilganiga ikki yil bo‘lmagan Long Lake 670 million dollar mablag‘ jalb qilishga muvaffaq bo‘ldi.
TechCrunch nashriga ko‘ra, bir qator venchur kapital tashkilotlari ushbu modelni sinab ko‘rishni rejalashtirmoqda. Ular orasida xavfli va hali isbotlanmagan texnologiyalarga erta sarmoya kiritish bilan tanilgan Khosla Ventures ham bor.
Khosla Ventures’ning ehtiyotkor yondashuvi
Khosla Ventures’ning bosh hamkori Samir Kaul TechCrunch’ga bergan intervyusida firma ushbu yangi imkoniyatlarni sinchkovlik bilan o‘rganayotganini aytdi: “Biz bunday loyihalarni diqqat bilan ko‘rib chiqmoqdamiz. Investitsiya qilayotgan kompaniyalarimiz moliyaviy yo‘qotish xavfi past bo‘lganlarga e’tibor qaratadi.”
Kaulning ta’kidlashicha, Khosla Ventures ushbu strategiyaga maxsus mablag‘ ajratishdan oldin bir nechta sinov bitimlari orqali uning daromadliligini baholamoqchi. Agar dastlabki sarmoyalar muvaffaqiyatli bo‘lsa, firma xaridlarni amalga oshirishda yordam berish uchun xususiy investitsiya uslubidagi tashkilot bilan hamkorlik qilishi mumkin. “Bizda bunday tajriba yetarli emas, shuning uchun bu jarayonni mustaqil ravishda bajarish qiyin,” deya qo‘shimcha qildi u.
SI startaplari uchun kutilmagan imkoniyatlar
Bu yondashuv nafaqat venchur kapitalistlar, balki sun’iy intellekt startaplari uchun ham katta imkoniyatlar ochmoqda. An’anaviy bizneslarni zamonaviy texnologiyalar bilan birlashtirish orqali SI startaplari katta va barqaror mijozlar bazasiga darhol kirish imkoniyatiga ega bo‘lmoqda. Masalan, call-markaz yoki buxgalteriya firmasini SI yordamida optimallashtirgan venchur kapital tashkiloti ushbu sohalarga xizmat ko‘rsatuvchi startaplarga tayyor bozor taqdim etishi mumkin.
Ehtiyotkorlik va mas’uliyat
Khosla Ventures ushbu strategiyaga ehtiyotkorlik bilan yondashmoqda. “Mening eng katta tashvishim – boshqa odamlarning mablag‘larini mas’uliyat bilan boshqarish,” deydi Kaul. U firmaning yuqori daromad ko‘rsatkichlarini saqlab qolishga intilayotganini ta’kidlaydi. Shu sababli, Khosla Ventures dastlabki bosqichda ushbu modelni kichik miqyosda sinab ko‘rishni rejalashtirmoqda.
Kelajak istiqbollari
Sun’iy intellektga asoslangan birlashmalar venchur kapital sohasida yangi davrni boshlab berishi mumkin. Khosla Ventures kabi yetakchi tashkilotlar bu yo‘nalishda tajriba o‘tkazayotgani sohada katta o‘zgarishlar bo‘lishi mumkinligidan dalolat beradi. Agar ushbu strategiya muvaffaqiyatli bo‘lsa, u nafaqat venchur kapitalistlar, balki butun biznes ekotizimi uchun yangi imkoniyatlar ochadi.
Tayyorladi: Javohir Akramov
Georgetown University in Qatar
