O‘zbekiston oliy ta’lim tizimida universitetlarning roli shunchaki bilim berishdan barqaror iqtisodiy qiymat yaratishga o‘zgarmoqda. Ushbu transformatsiyaning yorqin namunalaridan biri sifatida ISFT (International School of Finance and Technology) institutini keltirish mumkin. Bugungi kunda 30 000 dan ortiq talabaga ega bo‘lgan ushbu xalqaro institut o‘z faoliyatini an’anaviy akademik modeldan «Tadbirkorlik universiteti» (Entrepreneurial University) modeliga o‘tkazishni boshladi. Bu jarayon shunchaki darsdan tashqari tadbirlar emas, balki institut rahbariyatining uzoq muddatli strategik ko‘rinishi natijasidir.
«Bizning vazifamiz — talabalarga nafaqat kasb berish, balki ularda o‘z tashabbuslarini yo‘lga qo‘yish va natija uchun mas’uliyatni o‘z zimmasiga olishga bo‘lgan ishonchni uyg‘otishdir», — deya ta’kidlaydi ISFT rektori Ibrahim Gulomov.
ISFT boshqaruvining asosiy maqsadi — talabalarga nafaqat zamonaviy kasb-hunar o‘rgatish, balki ularda o‘z g‘oyalarini hayotga tatbiq etish va natija uchun mas’uliyatni his qilish qobiliyatini shakllantirishdir. Bu yondashuv ostida ta’lim amaliyot, innovatsiya va tadbirkorlik tafakkuri bilan uzviy bog‘liq holda olib borilmoqda. Institutning xalqaro ECAQA akkreditatsiyasiga ega ekanligi va biznes, moliya, IT hamda iqtisodiyot yo‘nalishlaridagi keng qamrovli dasturlari ushbu transformatsiya uchun mustahkam poydevor vazifasini o‘tamoqda.
Tizimli o‘zgarishlarning ilk amaliy qadami 2023-yilda «Business Incubation Program» eksperimental loyihasining yo‘lga qo‘yilishi bo‘ldi. Bu dastur tadbirkorlikni darslikdan o‘rganish emas, balki uni tirik tajriba sifatida his qilishga qaratilgan edi. Talabalar o‘z g‘oyalari ustida ishlashni, gipotezalarni tekshirishni va bozorni o‘rganishni aynan shu yerda boshladilar. 2024-yilda esa bu yo‘nalish xalqaro miqyosga chiqdi: ISFT Qozog‘istondagi yetakchi tadbirkorlik universiteti — ALMAU bilan hamkorlikni boshladi. Bir yil davomida olib borilgan qo‘shma treninglar va strategik sessiyalar universitet ichida barqaror tadbirkorlik muhitini yaratishga xizmat qildi.
2025-yilga kelib, bu harakatlar yanada jadallashdi. Mart oyida o‘tkazilgan «Startup Days» tadbiri talabalar uchun haqiqiy sinov maydoniga aylandi. Ikki kun davomida ular mentorlar ko‘magida o‘z loyihalarini shakllantirib, investorlar bilan «Speed Dating» formatida uchrashdilar. Bunday format talabalarga bozorning talablarini to‘g‘ridan-to‘g‘ri his qilish imkonini berdi. Buning mantiqiy davomi sifatida institutda rasman Tadbirkorlik Markazi tashkil etildi. Markazning missiyasi — talabalarning nazariy bilimlarini real biznes loyihalariga aylantirishda doimiy ko‘maklashishdan iborat.
Hozirda ISFT ekotizimidan chiqayotgan startaplar soni va sifati institut tanlagan yo‘l to‘g‘ri ekanligini ko‘rsatmoqda. Masalan, «Logeify» loyihasi logistika jarayonlarini sun’iy intellekt yordamida optimallashtirishga qaratilgan bo‘lsa, «Yolda» platformasi shahar mobilligi masalasini hal qilmoqda. Shuningdek, turizm sohasidagi «Tourify», ekologik masalalarga yechim beruvchi «EcoLink» va qishloq xo‘jaligidagi «GribGrow» kabi loyihalar talabalarning turli sohalarda innovatsion yechimlar yarata olishini isbotladi. Ayniqsa, GribGrow loyihasining qisqa vaqt ichida sof foydaga chiqqani tadbirkorlik tafakkurining amaliy samarasiga yorqin misoldir.
Institutning xalqaro maydondagi faolligi ham diqqatga sazovor. Global Entrepreneurship Week (GEW) doirasida ISFT «Enterprise and Innovation with AI» kunining rasmiy xosti sifatida qatnashib, sun’iy intellektning zamonaviy biznesdagi o‘rnini ko‘rsatib berdi. Bu kabi tadbirlar talabalarga nafaqat mahalliy, balki global tendensiyalarni ham o‘zlashtirishga yordam beradi. 2025-yil yakunida ALMAU bilan hamkorlikda o‘tkazilgan navbatdagi biznes-inkubatsiya dasturi esa talabalarni g‘oyadan to MVP (minimal hayotiy mahsulot) bosqichigacha olib chiqishda tizimli mexanizmga aylandi.
ISFT kelgusida tadbirkorlik fanlarini barcha o‘quv dasturlariga bosqichma-bosqich integratsiya qilishni, ayollar va ijtimoiy tadbirkorlikni qo‘llab-quvvatlashni rejalashtirgan. Institut rahbariyati ta’kidlaganidek, asosiy natija shunchaki startaplar soni emas, balki talabalarda paydo bo‘lgan yangi bosqichdagi tafakkurdir. ISFT bugungi kunda ochiq hamkorlik maydoni sifatida xalqaro tashkilotlar, investorlar va biznes vakillari bilan aloqalarni mustahkamlashda davom etmoqda, bu esa universitetning jamiyat va bozor rivojidagi rolini yangi bosqichga olib chiqmoqda.
Email: info@isft.uz and saipovarano2@gmail.com
