Hindistonning chuqur texnologiyalar ekotizimi uchun yangi davr boshlandi. AQSh va Hindistonning sakkizta yirik venchur va xususiy kapital fondi birlashib, India Deep Tech Investment Allianceni taqdim etdi. Ular kelasi o‘n yil davomida Hindistonda ro‘yxatdan o‘tgan deep tech startaplarga $1 milliarddan ortiq mablag‘ yo‘naltirishga va’da bermoqda.
Noyob hamkorlik
Odatda venchur sarmoyadorlar bir-biri bilan raqobat qilsa, bu safar ular rasmiy ittifoq sifatida kuchlarini birlashtirdi. Guruh tarkibiga Accel, Blume Ventures, Celesta Capital, Gaja Capital, Ideaspring Capital, Premji Invest, Tenacity Ventures va Venture Catalysts kiradi. Har bir a’zo 5–10 yil davomida kapital kiritadi, shuningdek, mahalliy kompaniyalarga murabbiylik va biznes tarmog‘iga ulanish imkoniyatini ham taqdim etadi.
Hukumat dasturi va mahalliylashuv
Ittifoq Hindiston hukumati tomonidan shu yilgi budjetda e’lon qilingan ₹1 trillion (taxminan $11 mlrd) miqdoridagi Ilmiy tadqiqot va innovatsiyalar dasturi (RDI) bilan uyg‘unlashadi. Ushbu dastur rag‘batlaridan foydalanish uchun startaplar Hindistonda ro‘yxatdan o‘tgan bo‘lishi shart. Shu sababli ilgari AQShda inkorporatsiya qilingan ko‘plab hind kompaniyalari endi mahalliy yurisdiksiyaga qayta o‘tmoqda.
Asosiy yo‘nalishlar
Sarmoyalar asosan sun’iy intellekt, yarimo‘tkazgichlar, kosmik texnologiyalar, kvant hisoblash, robototexnika, biotexnologiya, energiya va iqlim texnologiyalari kabi strategik tarmoqlarga yo‘naltiriladi. Mablag‘lar, asosan, erta bosqichdagi startaplarga — seeddan Series Bgacha — ajratiladi, kech bosqichdagi loyihalar esa qamrab olinmaydi.
Celesta Capital boshqaruvchi hamkori Arun Kumar ittifoqning ilk raisi etib tayinlandi. Unga ko‘ra, bu tashabbus nafaqat xususiy investorlarni birlashtiradi, balki Hindiston va AQSh hukumatlarining strategik manfaatlariga ham mos keladi.
Geosiyosiy fon
Ittifoq murakkab geosiyosiy sharoitda tashkil etildi. Yil boshida AQSh prezidenti Donald Tramp va Hindiston bosh vaziri Narendra Modi texnologik hamkorlikni kuchaytirish uchun TRUST tashabbusini boshlab bergan edi. Ammo tez orada Tramp Hindistonning Rossiyadan neft xarid qilishini bahona qilib, hind mahsulotlariga 50 foizlik boj joriy etdi. Bu ikki mamlakat o‘rtasida taranglikka sabab bo‘ldi. Shunga qaramasdan, investorlar Hindistonni chuqur texnologiyalar bo‘yicha global markaz sifatida ko‘rishda davom etmoqda.
Kelajak sari qadam
Hindiston startap ekotizimi uchun bu ittifoq muhim burilish bo‘lishi mumkin. U uzoq muddatli “sabrli kapital” va hukumat bilan yagona ovozda muloqot qilish imkonini beradi. Shu bilan birga, noto‘g‘ri muvofiqlashuv xavfi mavjud bo‘lib, bu istiqbolli kompaniyalarni mablag‘siz qoldirishi ham mumkin.
Accel hamkori Anand Daniel buni quyidagicha izohlaydi:
“Keyingi o‘n yillikda startaplar Hindistonda shakllanib, dunyoga yangiliklarni eksport qiladi. Ambitsiya, iste’dod, siyosiy iroda va sabrli kapital — bularning bari allaqachon mavjud.”
India Deep Tech Investment Alliance — Hindistonni chuqur texnologiyalar bo‘yicha yetakchi markazga aylantirish yo‘lidagi tarixiy tashabbusdir. $1 milliarddan ortiq kapital va AQSh hamda Hindiston sarmoyadorlarining qo‘shma sa’y-harakatlari tufayli, mamlakat keyingi o‘n yillikda sun’iy intellektdan tortib kosmos va energiya texnologiyalarigacha bo‘lgan sohalarda global innovatsion markaz sifatida tan olinishi mumkin.
